ارزشيابي توصيفي الگوئي كيفي است كه تلاش مي كند بر خلاف الگوهاي رايج ارزشيابي ، به جاي كمي ، از طريق توجه به معيارهاي برنامه ي درسي و آموزشي به عمق و كيفيت يادگيري دانش آموزان توجه كند و توصيفي از وضعيت آن ها ارائه دهد و ارزشيابي را در خدمت يادگيري و آموزش قرار دهد. مهم ترين ويژگي هاي الگوي ارزشيابي توصيفي عبارت است از: 1- توجه به يادگيري دانش آموز 2- توجه به تنوع و تغيير ابزارهاي ارزشيابي 3- توجه به اهميت سازگاري اجتماعي دركنار پيشرفت تحصيلي 4- توجه به تنوع و تغيير مقياس سنجش 5- توجه به اهميت بهداشت رواني در فرآيند ياددهي – يادگيري تغييرات بنيادي در نظام ارزشيابي تحصيلي: 1- تغيير مقياس فاصله اي صفر تا بيست به مقياس ترتيبي ( در حد انتظار – نزديك به انتظار – نيازمند تلاش بيشتر) 2- تغيير تأكيد از ارزشيابي پاياني به ارزشيابي تكويني 3- تنوع بخشي به ابزارهاي جمع آوري اطلاعات شامل آزمون هاي مداد- كاغذي ، آزمون هاي عملكردي ، پوشه ي كار، روش هاي ثبت مشاهده و چك ليست ، تكاليف درسي ، بازخورد گزارش پيشرفت ( كارنامه) 4- تغيير در ساختار كارنامه 5- تغيير در مرجع تصميم گيرنده ارتقاء دانش آموزان ، كه به عهده ي معلم و شوراي مدرسه است. 6- توجه همه جانبه به تمامي جنبه هاي رشد. انتظارات در زمينه ي توجه به حيطه هاي گوناگون رشد شخصيتي دانش آموز در ارزشيابي توصيفي: 1- دقت در رعايت نكات بهداشتي 2- كسب عادت هاي مطلوب جسماني 3- همكاري با ديگران 4- عمل به قوانين مدرسه 5- احترام گذاشتن به ديگران 6- شركت در مباحث و گفتگو ها در مجموع گزارش ناظرين طرح و نظريات معلمان ، مديران ، والدين و كليه ي دست اندر كاران نشان مي دهد كه : ارزشيابي كيفي- توصيفي با توجه به ويژگي هاي آن از جمله : توجه به ويژگيهاي اجتماعي ، عاطفي ، توجه به عملكرد واقعي دانش آموز ، افزايش علاقه به يادگيري ، توجه به ارزشيابي مستمر و فرآيندي تعامل بيشتر اوليا با مدارس در زمينه ي امور تحصيلي دانش آموز، ارائه بازخورد هاي پيوسته به دانش آموز و اوليا براي بهبود عملكرد دانش آموز ، تقويت ارتباط عاطفي بين معلم و شاگرد ، از بين رفتن حس حسادت و رقابت كاذب ، افزايش استقلال دانش آموز، خلاقيت و تفكر خلاق و ... با استقبال و توجه روبه رو شده و به عنوان يك طرح ضروري و مهم تلقي مي شود. مواردي نيز به عنوان نقاط ضعف مطرح شده است از جمله : وقت گيري و افزايش حجم كاري معلمان در مدرسه و خانه ، بالا بودن تعداد دانش آموزان كلاس، كمبود امكانات و تجهيزات ، اظهار نظر هاي منفي و غير كارشناسانه از سوي برخي از معلمان. در عين حال مشاهدات و نظريات نشان مي دهد كه اجراي آزمايشي طرح در صورت توجه به ابعادي چون : اطلاع رساني و ترويج آموزش هاي مستمر و تهيه كتابچه ها و راهنماهاي آموزشي، تأمين اعتبار و پشتيباني مناسب مالي و اجراي طرح و توجه به انگيزه هاي مالي معلمان و دست اندركاران ، بهبود و ابزارها و آسان سازي و تكميل گزارش پيشرفت تحصيلي و ... مي تواند در سال هاي آينده و در كلاس هاي بالاتر به تدريج به يك الگوي جايگزين تبديل شود.